Het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen kan gevaar opleveren voor de gezondheid van mens en dier. En soms kunnen die pesticiden nog lang nawerken. Zo heeft onderzoek van het Steunpunt Milieu & Gezondheid aangetoond dat een schadelijk afbraakproduct van het allang verboden bestrijdingsmiddel DDT nu nog kan teruggevonden worden in het bloed van baby’s, jongeren en volwassenen. Daarom weren de Vlaamse gemeenten pesticiden uit het openbaar groen, en dit al sinds 2004. Samen met de Vlaamse overheid doen we nu ook een oproep naar jou om het gebruik van pesticiden in huis en tuin te beperken of stop te zetten. Maar wat is dan het alternatief? Hieronder vind je alvast een aantal nuttige tips waarmee je de natuur respecteert en in de eerste plaats je eigen gezondheid. Want zonder is gezonder.
KGA naar het containerpark
Alle openbare besturen en burgers zijn samen goed voor ruim 30% van het bestrijdingsmiddelengebruik in Vlaanderen. Ook jij kan dus je steentje bijdragen. Dat begint met restjes en lege verpakkingen bij het Klein Gevaarlijk Afval (KGA) onder te brengen. Dit geldt ook voor restanten van producten die je allang niet meer gebruikt en die vergeten in een hoekje staan.
Alle lege verpakkingen en overschotten kan je naar de KGA-inzamelplaats op het containerpark brengen. Hoe minder pesticiden we met z’n allen gebruiken, hoe meer we kunnen genieten van een gezond milieu. Probeer alvast onze tips uit!
Tips, met respect voor de natuur
Om de natuur zo weinig mogelijk te belasten met chemische bestrijdingsmiddelen, geven we hieronder enkele eenvoudige en praktische tips.
Last van bladluizen?
Met een krachtige waterstraal kan je heel wat bladluizen van de plant spuiten. In de herfst kan je de aangetaste plantendelen afknippen. Zo overwinteren er minder eitjes. Heeft de plant jaar na jaar last van bladluizen? Dan spreken we van een plaag en staat de plant niet echt op zijn plaats. Overweeg om hem te verplanten of weg te doen.
Geef onkruid geen kans
Bedek de bodem met doorlevende kruidachtige planten of bodembedekkende struiken. Het onkruid krijgt dan geen kans door licht- en plaatsgebrek.
Gebruik bij de aanplant een dikke laag compost of houtsnippers van 10 centimeter. Zo vermijd je in het begin onkruid en kunnen de bodembedekkers optimaal groeien.
Met de hand of door het vuur
Wied kleine oppervlakten met de hand. Voor grotere oppervlakten kan je een onkruidbrander gebruiken. Brand het onkruid om de 2 à 3 weken weg. Het onderliggende wortelstelsel wordt door vocht- en krachtverlies uitgeput waardoor het onkruid uiteindelijk helemaal verdwijnt.
Harken bij warm weer
Hou paden met kiezelsteentjes onkruidvrij door regelmatig te harken. Doe dit bij voorkeur bij warm weer zodat de losgeharkte plantjes snel opdrogen en afsterven.
Mengsel van gras en klaver
Een nieuw gazon? Informeer bij je tuincentrum naar een gazonmengsel, aangevuld met miniklavers. De klaver zorgt op natuurlijke wijze voor een bemesting van je gazon. Zo blijft het gras het hele jaar door donkergroen. Ook vormt het mengsel van klavertjes en grassoorten een compacte grasmat waardoor het onkruid amper de kans krijgt om te groeien.
Mos: met of zonder?
Mos doet het op schaduwrijke plaatsen beter dan gras. Een graspartij in de schaduw zal dus vaak last hebben van mos. Je kan het mos laten staan, of het vervangen door een verharding of door schaduwminnende planten zoals varens, hosta’s of kamperfoelie.
Minder muggen
Vermijd stilstaand water in emmers, gieters enzovoort. Heb je een vijver? Weet dat er insectenetende vissen bestaan. Houd muggen buiten door het plaatsen van horren in deur- en raamopeningen. Of bescherm jezelf en je kinderen met een muskietennet boven het bed.
In de moestuin
Voorkom bodemziekten in je moestuin door vruchtwisseling of gebruik ziekteresistente rassen. Ook combinaties van verschillende teelten voorkomen ziekten.
Tegen slakken
Slakken zijn dol op jonge plantjes. Zorg er daarom voor dat ze er niet gemakkelijk bij kunnen. Slakken kan je weghouden met sparrennaalden, gemalen schelpen of kapotte eierschalen. Of zorg ervoor dat de plantjes sneller groeien, bijvoorbeeld door de bodem te bedekken met zwarte folie zodat die sneller opwarmt. Egels en vogels eten graag slakken. Richt je tuin daarom diervriendelijk in door nestkastjes te hangen of door een heg of houtkant aan te planten.
Kies voor streekeigen groen
Exotische sierplanten die zonder pesticiden om de haverklap ziek worden of opgevreten worden door “schadelijke insecten” vervang je beter door inheemse planten of streekeigen groen. Inheemse struiken hoeven niet bespoten te worden, ze overleven via de hulp van de natuurlijke vijanden van hun belagers.
Gezonde voeding
Was je groenten en fruit zorgvuldig voor je ze eet. Er kunnen immers nog residu’s van pesticiden aanwezig zijn. Of koop (bio)producten die helemaal niet bespoten werden en zorg voor afwisseling in de voeding (door de soort en de herkomst van groenten, fruit, vlees, vis, kip en melk genoeg te variëren, heb je minder kans dat het telkens vervuild zal zijn of residuen van pesticiden zal bevatten). Je kan zelf groenten en fruit zonder bestrijdingsmiddelen kweken.